බිග් බැංග් වලට කලින් විශ්වය. Singularity සහ "Nothing = Something (may be). අපි නොදන්න multiverse, simulation theory සහ holographic theory of reality. observable universe. බ්ලැක් හෝල් වලට වඩා අභිරහස්, පේන්නම තියන නියුට්රෝන් තාරකා හැදෑරීම වඩා හොඳ ඇයි? යන්තම් බේරුන, මායන් කැලැන්ඩර් අවසානය, ක්වොන්ටම් පැටලිල්ල තේරෙන, සරල බසින්, අලුත් විදිහකට දැනගන්න ඕනෙ නං ........
13:28 යථාර්ථය නැවත සිතා බැලීම : අයින්ස්ටයින් සහ අවකාශ කාලය
18:30 Quantum entanglement & the nature of spacetime
25:50 Neutron stars are the most extreme objects in the universe
33:04 The strange physics of empty space
37:41 The hidden danger of the Sun (solar wind explained)
43:55 Could a solar storm wipe out civilization?
52:16 Mining asteroids, magnetic fields & navigating the universe
58:05 When astronomy realized the Sun isn’t what we thought
1:00:20 Big Bang, universe origins & limits of human understanding
"ඔහෙලට පයිත්තියන්ද? කාලයට දිශාවක් නෑ කියලා හෝ අවකාශය not real කියලා කියන්නෙ කොහොමද?" කියලා සමහර වෙලාවට මිනිස්සු කියනවා. විද්යාඥයෙක් වෙන්න ඔබ ගොඩක් ගැඹුරින් පිළිගන්න ඕන දෙයක් තමයි, ඔබේ ඉන්ද්රියන්, මිනිස් මොළය විශ්වයේ මුළු ලෝකයම වටහා ගැනීමට හොඳම මෙවලම නොවන බව. මම කියන්නේ, අපි සරල උදාහරණයක් ගනිමු. අපේ ඇස් සංවේදී නොවන ආලෝක වර්ණ රාශියක්, ආලෝක ශක්තීන් ගොඩක් තියෙනවා. ගැමා කිරණ සහ එක්ස් කිරණ, පාරජම්බුල කිරණ, රේඩියෝ තරංග වගේ දේවල් තියෙනවා. ඒ ඔක්කොම අපේ ඇස්වලට නොපෙනෙන විවිධ වර්ණ. විශ්වයේ මිනිස් සිරුරට තේරුම් ගන්න හදපු නැති වර්ණ තියෙනවා. මනසක්, මොළයක් ගැන කතා කරනකොට. අපි වටේ ඉන්න ඇදහිය නොහැකි ජීවීන් ගැන හිතන්න. මම කියන්නේ, පළඟැටියෙක් ගැන හිතන්න, පරිණාමයේ ආශ්චර්යයක්. ඒකට මොළයක් තියෙනවා. ඒකට මධ්යම ස්නායු පද්ධතියක් තියෙනවා. නමුත් ඔබට පළඟැටියෙකුට ක්වොන්ටම් යාන්ත්ර විද්යාව හෝ සාමාන්ය සාපේක්ෂතාවාදය උගන්වන්න පුළුවන්ද?
එසේ නම් බැක්ටීරියාවක් ගැන කුමක් කිව හැකිද? බැක්ටීරියාවකට මොළයක්වත් නැත, නමුත් ඇත්ත වශයෙන්ම, පෘථිවියේ ජීවීන්ගෙන් බහුතර ස්කන්ධය තවමත් බැක්ටීරියා තමයි.එබැවින්, ඔබ නිහතමානී විය යුතු අතර, මිනිස් මොළය විශ්වය සැබවින්ම පවතින ආකාරය වටහා ගැනීම, පළඟැටියෙකුට ක්වොන්ටම් යාන්ත්ර විද්යාව අවබෝධ කර ගැනීම සේ බොහෝ දුරින් පිහිටා ඇති බව ඔබ මතක තබා ගත යුතුය. අපිට පහසුවෙන් තේරුම් ගත හැකි ආකාරයට විශ්වය නිර්මාණය වී නැත, මිනිස් මනසට තේරුම් ගත හැකි ලෙස ගොඩනගා නැත. අපගේ මනසට අවශෝෂණය කර ගත හැකි ප්රමාණය සහ එහි කියාකාරිත්වය පිළිබඳ අල්පයක් පමණක් මිනිස් ඉන්ද්රියන් පෙරහන හරහා අපට පෙනේ. ඒ නිසා අපි සිතන්නේ අවකාශය සහ කාලය වැනි දෙයක් ඇත්තටම ඇති බවයි.
ඔබ දන්නවද, අපි ඇත්තටම හිතන්නේ අපිට අතීතයක්, වර්තමානයක් සහ අනාගතයක් තියෙනවා කියලා, නමුත් ඇත්තටම එහෙම එකක් නොතිබෙන්නත් පුළුවන්. මේ සිතීම ගැලීලියෝ දක්වාම යනවා. ගැලීලියෝ පෘථිවිය කේන්ද්රගත විය යුතුයි කියන අදහස හිතාගෙන හිටපු කාලේ. දෙවියන් වහන්සේ ඒක හැදුවා. ඉතින් දෙවියන් වහන්සේ පෘථිවිය මධ්යයේ තබන්න ඇති. නමුත් පසුව පෘථිවිය විශාල වස්තුවක්, සූර්යයා වටා ගමන් කරන බව ඔප්පු වුණා. මම හිතන්නේ ඊටත් වඩා ලස්සනට, ගැලීලියෝ ගැන මගේ ප්රියතම නිරීක්ෂණයක් තමයි, ඔහු ඔහුගේ කුඩා දුරේක්ෂය නිර්මාණය කළ විට, ඔහු අහස දෙස බැලූ විට, මිනිස් ඇසින් පමණක් දැකිය නොහැකි අහසේ තරු ඇති බව ඔහුට වැටහුණා. දුරේක්ෂයක් හරහා බැලුවොත් මිසක් අපට නොපෙනෙන තරු එහි තිබුණා, තාක්ෂණයේ කොටසක්. ප්රශ්නය වුණේ, විශ්වය අපට දැකීමට සහ අපට අවබෝධ කර ගැනීමට නිර්මාණය කර ඇත්නම් විශ්වය එසේ කරන්නේ ඇයි? අපට දැකීමට නොහැකි තරම් දුරින් සහ අඳුරු දේවල් ඇත්තේ ඇයි? විශ්වයේ කොටස් මෙතරම් අමුතු හා තේරුම්ගත නොහැකි සහ එතරම් සුළු සාමාන්ය බුද්ධියක් ඇති කරන්නේ ඇයි?
ට්රම්පුච්චා: strait of hormuz
Modern physics is forcing us to rethink existence | Michelle Thaller: Full Interview
(ඡායාරූප සහ වීඩියෝ අන්තර්ජාලයෙනි)
කමෙන්ට් කිරීමට පෝස්ට් එක කියවීම අනිවාර්ය නැත. වීඩියෝව නං කොහොමත් ඔප්ෂනල්. මට නං ඒක සුමධුර ධර්ම දේශණාවක් ගානයි. මේ අපි වගේ හාල් කෑලිවලටත් තේරෙන විදිහටම කිව්වා. සාදු, සාදු සා.......
ReplyDeleteඔබ දැනගතයුතුයි කොමෙන්ට් කිරීමට පෝස්ට් එක කියවීම අනිවාර්ය නැති බව.
ReplyDeleteඒක ඇවිල්ල කොන්ඩම් තියරියක්.